سوالات درس اول 1- منظومه شمسی را تعریف کنید . ستاره ای به نام خورشید و اجرام آسمانی متعددی که درمدارهای پیرامون آن می گردند 2- سیارات منظومه شمسی را نام ببرید تیر – ناهید – زمین – بهرام – برجیس – کیوان – اورانوس – نپتون 3- چهار سیاره سنگی منظومه شمسی را نام ببرید. تیر(عطارد) – ناهید (زهره ) – زمین – بهرام (مریخ ) 4- چها رسیاره گازی منظومه شمسی رانام ببرید. برجیس (مشتری ) – کیوان (زحل ) – اورانوس – نپتون 5- بزرگترین سیاره سنگی چه نام دارد و فاصله آن تاخورشید چند کیلومتر می باشد. زمین - 150 میلیون کیلومتر 6- تفاوت سیاره درونی و بیرونی خورشید را بنویسید . درونی سنگی و جامد هستند و تعداد قمر آن کمتر می باشد مانند زمین که یک قمر دارد . بیرونی گازی و تعداد قمر بیشتری دارند مانند مشتر ی که قمرهای بسیار زیادی دارد . 7- قطر خورشید......................برابر قطرزمین . جرم آن ........ هزار برابر جرم زمین است. 109 33 8- مساحت کره زمین .................. کیلومتر مربع است . 510 میلیون 9- موقعیت مکانی یعنی چه .مکاندقیققرارگرفتنیکپدیدهرویزمین 10- مدار را تعریف کنید . دایره های موازی با خط استواکه هرچه به طرف قطب حرکت کنیم کوچکتر می شود واز صفر تا 90 درجه شمالی و صفر تا 90 درجه جنوبی می باشد 11- نصف النهار را تعریف کنید . نیم دایره های فرضی هستند که از قطب شمال تا قطب جنوب کشیده شده اند و طول مساوی دارند .وتا 180 شرقی و غربی می باشند . 12- چرا نصف النهار ها از 0تا 180 شرقی یا غربی می باشند. زیرا محیط زمین 360 درجه می باشد . 13- طول جغرافیایی را تعریف کنید . فاصله هرمکان روی نصف النهار خود تا نصف النهار مبدا بر حسب درجه که 0تا 180 شرقی یا غربی می باشد 14- عرض جغرافیایی را تعریف کنید . فاصلههرمکانرویمدار خودتامدار استوا برحسبدرجه که از 0تا 90 شمالی و جنوبی می باشد 15- روی شکل زیر طول و عرض جغرافیایی را پیدا کنید . سوالات درس دوم 1- چرا مکان های مختلف زمین با یکدیگر اختلاف زمانی یا ساعتی دارند . زیرا طلوع و غروب آنان بر اساس حرکت وضعی زمین یکسان نیست . 2- انواع حرکات زمین را نام ببرید.. حرکت وضعی ( چرخشی ) 2- حرکت انتقالی 3- حرکت وضعی زمین را تعریف کنید . زمین هر24ساعت یکبار به دور محور خود می چرخد 4- منظور از حرکت ظاهری خورشید چیست. به علت چرخش زمین به دور خود به نظر می رسد که خورشید درآسمان حرکت می کند و از شرق طلوع ودر غرب غروب می کند که این حرکت ظاهری خورشید می باشد 5- زمین از سمت ..غرب ................ به شرق می چرخد 6- نتایج حرکت وضعی زمین را بنویسید. پیدایش روز و شب --- اختلاف ساعت درنقاط مختلف کره زمین 7- مبنای ساعت واقعی زمین چه می باشد. موقعیت خورشید در آسمان می باشد که زمان واقعی مکان های مختلف را نشان می دهد 8- ساعت رسمی در یک کشور چگونه تعیین می شود . براساس ساعت زمانی داخل قاچ ( نصف النهار ) که نقطه ی میانی نصف النهار را در نظر می گیرند . مانند ایران 9- حرکت انتقالی زمین را تعریف کنید . حرکت زمین به دور خورشید که به مدت 365 روز و 6 ساعت طول می کشد. 10- نتایج حرکت انتقال زمین را بنویسید. پیدایش سال شمسی - پیدایش فصل ها 11- سال خورشیدی ( شمسی ) چیست . مدت زمان واقعی یک دور کامل گردش زمین به دور خورشید به مدت 365 روز و 6 ساعت 12- سال رسمی چیست . سال 365 روز ی که در تقویم توسط تقویم نویسان نوشته می شود که 6ساعت از سال شمسی کوتاهتر می باشد 13- سال کبیسه چیست . سال 366 روزی می باشد به این صورت که درسال رسمی 6 ساعت اضافه نمی شود و در سال چهارم جمع 24ساعت که همان یکروز است به تقویم یک روز اضافه می شود . 14- مایل بودن محور قطب چه نتایجی دارد. زوایه تابش آفتاب در طول سال تغییر پیدا می کند و شب و روز یکسان نمی باشد و از طرف دیگر فصل ها به وجود می آید . 15- چرا زوایه تابش آفتاب به زمین در طول سال تغییر پیدا می کند. زیرا محور قطب ها بر سطح مدار گردش انتقالی زمین مایل است و زوایه 33 .66 درجه می سازد 16- انقلاب تابستانی چیست. در اوایل تیرماه خورشید در نیمکره شمالی به مدار راس السرطان به طور عمود می تابد . در این هنگام طولانی ترین روز در این نیمکره دیده می شود که آغاز فصل تابستان است. 17- درصورتی که در نیمکره شمالی فصل تابستان باشد در نیمکره جنوبی فصل زمستان ............... خواهد بود 18- درصورتی که در نیمکره شمالی فصل بهار باشد در نیمکره جنوبی فصل .......... پائیز............ خواهد بود . 19- انقلاب زمستانی چیست. در اول دی ماه خورشید به مدار راس الجدی درنیمکره جنوبی عمودی می تابد درنتیجه درنیمکره شمالی اول دی ماه کوتاه ترین روز سال است که آغاز فصل زمستان است. 20- در چه زمانی هایی ما در کره زمین اعتدال بهار ی و پائیزی داریم در اوایل بهار و پائیز که درازی روز و شب برابر می شود یعنی مسیری که منطقه روشن زمین می پیماید با مسیرمنطقه تاریک برابر است . 21- در اوایل تیرماه خورشید در نیمکره شمالی تا مدار......راس السرطان ......... عمود می تابد. 22- در اوایل دی ماه نیمکره شمالی خورشید درنیمکره جنوبی تا مدار ......راس الجدی................... عمود می تابد سوالات درس 3 1- چهار محیط تشکیل دهنده کره زمین را نام ببرید. سنگ کره( لیتوسفر ) - آب کره ؛ هیدروسفر - هواکره ؛ اتمسفر - زیست کره ؛ بیوسفر 2- لیتو سفربه کد ام بخش کره زمین گفته می شود . بخش خارجی کره زمین یا پوسته آن که حالت جامددارد و از سنگ وخاک تشکیل شده است. 3-هیدروسفر شامل کدام بخش می شود . آبها که شامل اقیانوس ها و دریاها،دریاچه ها ، رودها ، و بقیه آب های سطحی ، آب های زیرزمینی ، و نزولات جوی می باشد 4-بیوسفر به کدام بخش گفته می شود . سه محیطی که باهم سیاره زمین را برای زندگی انسان و دیگر موجودات زنده مناسب می سازد 5- اتمسفر شامل کدام بخش می شود. گازهایی چون نیتروژن ، اکسیژن و سایر گازها که دور تا دور کره زمین هستند . 6- بیشترین وسعت زمین آبها می باشد یا خشکی ها ، چند درصد آبها 71 درصد 7- دو نیمکره شمالی و جنوبی از نظر وسعت آبها چه تفاوتی دارند . در نیمکره جنوبی 18درصد خشکی و لی 82 درصد آب می باشد و در شمالی 40 درصد خشکی و 60 درصد آبها می باشد 8- قاره ها را نام ببرید . آسیا – آمریکا شمالی – جنوبی و مرکزی– آفریقا – اروپا – استرالیا و اقیانوسیه 9- اقیانوس ها رانا م ببرید .آرام – منجمد شمالی و جنوبی – هند – اطلس 10- فلات را تعریف کنید . بلند ترین فلات چه نام دارد به سرزمین ها ی نسبتا هموار اما مرتفع که از اطراف به سرزمین های کم ارتفاع و پست منتهی می شود . فلات تبت 11- تفاوت کوه های کم ارتفاع و کوههای بلند را بنویسید. در کوه ها بلند – دره ها به شکلv عمیق و تنگ - دامنه کوه شیب تندی دارد – قله ها بلندونوک تیز – در کوه های کم ارتفاع - دره ها باز و به شکل u - شیب دامنه کم – قله ها گنبدی شکل 12- چه عواملی موجب پیدایش و تغییر چهره زمین می شوند . عوامل درونی – مانند آتشفشان – چین خوردگی – گسل در اثر حرکت ورقه ها عواملی بیرونی مانند هوازدگی – فرسایش آبی و بادی و یخچالی – فعالیت انسانی 13- حرکت ورقه های پوسته زمین به چه صورت است . نزدیک به هم می شوند – از هم دور می شوند – برخورد به هم – لغزیدن در کنار یکدیگر 14- چین خوردگی چگونه به وجود می آید . هنگامی که بخشی از یک ور قه به زیر ورقه ی دیگر می رود بر پوسته زمین فشار وارد می کند و لایه رسوبی زمین دچار خمیدگی می شود وبه سمت بالا می رود وکوه تشکیل میشود و مانندهیمالیا 15-گسل راتعریف کنید . به شکستگی های پوسته زمین می گویند 16-انسان چگونه چهره زمین و ناهمواری های را تغییر می دهد .برای رفع نیازهای خود به بهره برداری از طبیعت وتغییر چهره زمین می پردازد مانند احداث پل – جاده – سد – تونل – کشاورزی دردامنه ی کوه ها – سوالات درس 4 1- پهناورترین اقیانوس ................ می باشد . آرام 2- عمیق ترین گودال در اقیانوس آرام چه نام دارد در کنار کدام مجمع الجزایر قرار دارد. ماریانا 11000 متر عمق د رمجمع الجزایر فیلیپین 3- چرا مطالعه ناهمواری های کف اقیانوس ها به راحتی امکان پذیرنیست فشار زیاد آب – تاریکی و دمای کم دراعماق آب 4- شکل ناهمواری های کف اقیانوس را رسم کنید . 5- فلات قاره را تعریف کنید . از ساحل دریا اقیانوس تا عمق کمتر ار 200 متر را فلات قاره می نامند 6- شیب قاره را تعریف کنید . بعد از فلات قاره تا عمق 2000 متر و یا 5000 متر ی را شیب قاره می نامند . 7- انسانها از فلات قاره چه استفاده ای می کنند . برای منابع نفت و گاز و ماهیگیری 8- انسانها از اقیانوس چه استفاده ای می کنند. تامین منابع غذایی – حمل ونقل دریایی و تامین آب شیرین به روش غیر مستقیم 9- چرا اقیانوس آلوده شده اند . به دلیل ورود زباله های سمی کارخانه – مواد پلاستیکی و تجزیه نشدنی – زباله اتمی – 10 – چگونه به اکوسیستم دریاها واقیانوس ها آسیب وارد شده است. صید بی رویه ماهیگیری – ورود انواع زباله ها و آب های سمی به داخل اقیانوس ها 11- ساختار هوا کره از چه چیزی تشکیل شده است . لایه ای از گاز که از سطح زمین تا ارتفاع 10000 کیلومتری سیاره زمین دیده می شود و شامل نیتروژن و اکسیژن و گازهایی چون دی اکسید کربن و بخار آب می باشد . 12- -در قسمت هواکره بیشترین گازی که دیده می شود ............ نام دارد . نیتروژن 13- پایین ترین لایه هوا کره که نزدیک به زمین است چه نام دارد و چه چیزی در این لایه تشکیل می شود . تروپوسفر – تشکیل ابرها و تغییرات آب وهوایی 14- هوا را تعریف کنید . وضعیت گذرا و موقتی هوا کره در یک محل و در مدت زمانی کوتاه 15- آب وهوا را تعریف کنید . وضعیت هوا کره در یک ناحیه در مدت زمانی نسبتا طولانی می باشد مثال آب وهوای گرم شرجی در بوشهر 16- عوامل موثر بر آب وهوای جهان رانام ببرید . زاوبه تابش خورشید و عرض جغرافیایی – دوری و نزدیکی به اقیانوس و دریا – ارتفاع – جریان دریایی – فشار هوا و جریان باد 17- عرض جغرافیایی چه تاثیری بر آب وهوا دارد . تابش نور خورشید به استوا عمود و هرچه به سمت قطب حرکت کنیم مایل تر می شود و گرمای دریافتی زمین از استوا به سمت عرض جغرافیایی بالاتر چون یکسان نیست آب وهوا تغییر می کند . 18- یکسان نتابیدن خورشید به سطح زمین چه مناطق آب وهوایی ایجاد کرده است .منطقه گرم در دو طرف استوا تا مدار راس السرطان و راس الجد -- منطقه معتدل شمالی و جنوبی ---- منطقه سرد قطبی 19- دوری و نزدیکی به اقیانوس ودریا چه تاثیر ی بر آب وهوا دارد. اعتدال دمای زمستان و تابستان در نواحی مجاور دریا بیشتر است به علت رطوبت و دیر گرم و سرد شدن این نواحی 20- عبور جریای دریایی گرم و سرد چه تاثیری بر آب وهوا دارد. عبور جریای دریایی گرم در کنار مناطق سرد باعث کاهش سرما دراین نواحی و عبورجریای دریایی سرد باعث کاهش دما در نواحی اطراف این جریان می شود ومانندگلف استریم که هوای انگلستان را معتدل می کند و یا سرد گرینلند که دمای کاناد ا را کاهش وسرد می کند . 21- ارتفاع چه تاثیری بر آب وهوا دارد . هر چه ارتفاع افزایش یابد دما کاهش و سرد می شود با 1000مترارتفاع 6 درجه کاهش دما 22- چرا هوای گرم فشار کمتری دارد. زیرا منبسط می شود و مولکول های آن از هم فاصله می گیرند 23- چرا هوای سر د فشار بیشتری دارد. زیرا سرما موجب تراکم و فشردگی بیشتر مولکول ها می شود و هوا سنگین می شود 24- انسان چگونه باعث تغییرات آب وهوایی شده است. زیاد شدن تعداد خودرودها – فعالیت صنعتی - آلودگی هوا سوالات درس 5 1- زیست بوم را تعریف کنید. به یک ناحیه وسیع جغرافیایی که در آن انواع خاصی از گیاهان و جانوران زندگی می کنند. 2- کدام زیست بوم ها در روی کره زمین دیده می شود. توندرا – تایگا- جنگل پهن برگ –علفزار های منطقه ی معتدل – مراتع مدیترانه ای – بیابان – جنگل بارانی استوایی – ساوان - 3- تنوع زیست بوم ها به چه عواملی بستگی دارد. آب وهوا – شکل ناهمواری - میزان ارتفاع – جنس خاک 4- مهم ترین عامل تنوع زیست بوم .................. می باشد . آب وهوا 5- کدام عوامل آب وهوایی بر تنوع پوشش گیاهی تاثیرگذار هستند . دما و بارش 6- ناحیه توندرا راتوضیح0 دهید . در نزدیکی قطب شمال و حاشیه اقیانوس منجمد شمالی دیده می شود – دارای زمستان طولانی و بسیار سرد و زمین پوشیده از یخ و برف می باشد. و گیاهانی چون خزه و گلسنگ و خرس قطبی دیده می شوند. 7- ناحیه تایگا راتوضیح دهید. در جنوب توندرا قرار دارد – گسترده ترین زیست بوم می باشد. 6 ماه از سال دماکمتر از صفر درجه می باشد. بارندگی بین 250تا 500 میلی متر دارد – و درختانی چون کا ج و سرو دیده می شوند. 8- گسترده ترین زیست بوم چه نام دارد . درکجادیده می شود. تایگا – در جنوب توندرا در قاره های آسیا-اروپا و شمال آمریکای شمالی 9- بیشترین جنگل های تایگادر کدام کشور قرار دارند و چه اهمیتی دارد. کانادا – در تولید کاغذ 10- زیست بوم استوایی در کجاقرار دارد . توضیح دهید. در مجاورت خط استوا -داری دما ی بالا و یکنواخت وهوای گرم همراه با رطوبت بالای 80 درصد و باران 2500 میلی متر در سال - - جنگل های انبوه و همیشه سرسبز با گونه های جانوری زیاد 11- بیشترین تنوع زیستی در کدام زیست بوم می باشد .چند مورد از آن را نام ببرید. زیست بوم جنگل بارانی استوایی - انواع حشرات-پرندگان –خزندگان- پستانداران – درختان نارگیل و قهوه و سودانی – 12- زیست بوم ساوان در کجاقرار دارد . توضیح دهید. در مجاورت جنگل های استوایی در نزدیکی مدار راس السرطان و راس الجد- در قاره آفریقا - که داری هوای بسیار گرم و یک فصل خشک و یک فصل بارانی و انواع جانورانی چون فیل – زرافه – کرگدن –و درختانی چون بائوباب 13- درختان بائو باب در کدام زیست بوم قرار دارد. ساوان 14- زیست بوم بیابانی را توضیح دهید. در سرزمین های که میزان بارندگی آن کمتر از 50 میلی متر می باشد که خشک ترین نواحی جهان هستند مانند صحرای آفریقا – عربستان – دشت کویر و لوت و سایر بیابانهای و در آن بوته های خاردار به نام استپ رشد می کنند . 15- سردترین بیابان چه نام دارد. گبی در مغولستان 16- تفاوت زیست بوم بیابانی را با استوایی بنویسد. بیابانی استوایی باران سالانی کمتر از 50 میلی متر آب وهوای گرم و خشک پوشش گیاهی بسیار ناچیز مانند استپ زندگی جانور ی چندانی ندارد باران سالانه بالای 2500 میلی متر دمای هوا بالا و یکنواخت پوشیده از جنگل بیشترین زندگی جانوری و گیاهی را دارد 17- تفاوت زیست بوم ساوان را با توندرا بنویسید 18- تفاوت زیست بوم تایگا راساوان بنویسید. سوالات متن فصل سوم – درس6 -1تنوع زيستي چه زماني در معرض خطر قرار مي گيرد ؟ زماني در معرض خطر قرار مي گيرد كه زيستگاه طبيعي گياهان و جانوران تخريب شود . با تخريب پوشش گياهي در يك منطقه غذا كم مي شود و شرايط محيطي نامناسب گونه هاي جانوري را نيز از بين مي برد . 2-مهم ترين عواملي كه باعث از بين رفتن پوشش گياهي، نابودي گونه هاي جانوري وآلودگي آب و خاك و هواي زيستگاه ها مي شوند را بنويسيد ؟ -1ايجاد و گسترش شهرها و روستاها ، ساختن پل ، جاده ، ساختمان ها وسدها فعاليت هاي صنعتي و توليد - انبوه كالاها در كارخانه – 3مصرف گرايي و توليد انبوه زباله -4شكار و تجارت اعضاي بدن حيوانات . 3- چرا در دویست سال اخیر میزان تخریب و انقراض گونه های جانوری بسیار زیاد می باشد. افزایش جمعیت انسان و فعالیت های های نادرست انسانی و تغییرات آب وهوایی که انسان ایجاد کرده و شکار بی رویه -4- اهميت و ارزش جنگل هاي باراني استوايي چيست؟ تامین 50 درصد اکسیژن زمین و 50 درصد رطوبت جو - تاثیر برآب وهوای زمین – جذب دی اکسید کربن زمین و تبدیل به اکسیژن -- 5- در جنگل هاي باراني استوايي كدام درختان ميوه و محصولات به دست می آید. موز ، نارگيل و انبه . امروزه از اين جنگل ها انواع محصولات غذايي ، دارويي و مواد اوليه ي صنعتي به دست مي آيد . -6- كدام محصولات غذايي ، دارويي و مواد اوليه صنعتي از جنگل هاي بارني استوايي به دست مي آيد ؟ قهوه ، كاكائو ، انواع روغن ها ، لوازم آرايشي و عطرها ، كائوچو ، لاستيك و خمير دندان از آن جمله اند . -7-امروزه چه عواملي موجب تخريب يا جنگل زدايي در منطقه ي جنگل هاي باراني استوايي شده است؟ كشاورزي و دامداري و تجارت چوب و استخراج معادن طلا و بوكسيت )آلومينيم( موجب تخريب يا جنگل زدايي در اين منطقه شده است . -8-جنگل زدايي يعني چه؟ چه اثر منفی دارد.؟يعني از بين بردن كامل جنگل ها در يك ناحيه با سوزاندن و قطع درختان . اثر منفی دی اکسید بیشتری وارد جوو گاز گلخانه ای به وجود می آید وزمین گرم تر می شود. -9- ساختن بزرگراه ها در ميان جنگلهاي استوايي چه مشكلاتي را ايجاد مي كرد؟ ایجاد راه فرعی در داخل جنگل به بزرگراه و دسترسي آسان شركت هاي تجاري و افراد براي فعاليت هاي اقتصادي در این جنگلها 10 – گازهای گلخانه ای باعث ..گرم شدن بیشتر زمین ... می شود -11-چرا تصميم گيري براي حفاظت از محيط زيست كار چندان آساني نيست؟ زيرا هر تصميمي با نظرات مخالف افراد و گروه ها روبه رو مي شود -12- در ناحيه آمازن چه عواملي باعث ايجاد شغل شده است؟ صنعت الوار و چوب ، كشت هاي تجاري و استخراج معادن در اين ناحيه صدها شغل ايجاد كرده است . -- 13- جدولي با دوستون رسم كنيد. در يك ستون فوايد و اهميتهاي جنگلهاي آمازون و در ستون ديگر، علل تخريب آنها را فهرست كنيد. فواید علل تخریب وجود گیاهان –جانوران و میوه درختان که غذای انسانی را تامین می کند . -تبدیل گاز دی اکسید کربن به اکسیژن -استفاده از چوب در ساختمان و تولید کاغذ -اعتدال آب وهوا . -جلوگيري از آلودگي آب وهوا 1افزايش جمعيت انسانی و دمای زمین -2آتش سوزي هاي عمدي ويا سهوي ايجاد شده توسط انسان. -3عقب نشيني يخ ها در رشته كوه هاي آند و ايجاد خشكسالي شديددر آمازون. -4پاكسازي زمين ها براي پرورش دام و كشت علوفه براي دام هاو محصولات كشاورزي --14- عاج فیل چه كمكي به این حیوان مي كند؟ کندن زمین وتامین غذای ازساقه گیاهان .وسیله ای برای دفاع از خود -15- بيشترين ميزان قاچاق عاج در چه كشورهايي است . چين و تايلند . 16- چرا جمعیت فیل های آفریقایی روبه کاهش است. د ر کدام کشور بیشتر است. به علت شکار گسترده آنها در آفریقا از جمله کنیا -17- نكات مهم استفاده صحيح و خردمندانه از منابع طبيعي چيست) 3مورد( ؟ -تعادل بین بازسازی جنگل و استفاده اقتصادی از آن -آموزش روش علمی جدید کشاورزی و دامداری به افراد برای کاهش تخریب جنگل -3با ايجاد پارك هاي وحش از گونه هاي جانوري و گياهي در معرض خطر مراقبت كنند تا نسل آنها منقرض نشود . 1- علت به وجود آمدن نابرابری جهانی به گفته صاحب نظران چیست نابرابری از نظر ثروتو درآمد –کیفیت زندگی مردم و دسترسی به مسکن مناسب – آموزش – بهداشت –اشتغال – گذراندن اوقات فراغت – می باشد. 2- آیا عامل اقتصادی به تنهایی می تواند برکیفیت زندگی افرادجامعه تاثیربگذارد.چرا خیر –زیراعامل اقتصادی وسیله ای برای رسیدن به هدفهای بالاتر است – و عواملی چون هویت- عزت –امنیت – آزادی واحساس شادی و رضایت اززندگی نیز تاثیر گذارند 3- چرا اندازه گیری عواملی چون هویت آزادی به صورت کمی دشوار و یا ناممکن است.زیرا هر کشوری متناسب با فرهنگ خود این عوامل را می شناسد و تفسیر می کند و برداشت آنان یکسان نیست. 4- برای مقایسه کشورها بایکدیگر به چه عواملی توجه می شود اقتصاد – بهداشت –فرهنگ 5- شاخص توسعه انسانی چیست .میزان بهره مند ی یک کشور از نظردرآمد و امیدبه زندگی و سطح سواد و آموزش 6- ملاک های توسعه انسانی رانام ببرید. درآمد ورفاه – امید به زندگی یا متوسط طول عمر – سواد و آموزش 7- از نظر شاخص توسعه انسانی کشورها به چهار گروه تقسیم می شوندنام ببرید. پایین –متوسط – بالا – خیلی بالا 8- ساکنان کدام کشورها از رفاه و درآمد خوبی برخوردارند . کشورهای آمریکای شمالی – اروپای غربی – استرالیا 9- کشورهای آفریقا یی و آمریکای لاتین از لحاظ رفا ه با چه مشکلی روبرو هستند . فقر و گرسنگی و کمود امکانات زند گی 10- منظوراز درآمدورفاه در توسعه انسانی چیست . اینکه اعضای جامعه به چه میزان ازدرآمد کافی و شغل و قدرت خرید و کالا و خدمات پوشاک و مسکن برخوردارند . -11در چه كشورهايي مردم در فقر مطلق زندگي مي كنند ؟ موزامبيك ، تانزانيا ، اتيوپي و نپال . 12ميزان ثروت مادي و رشد اقتصادي كشورها را با چه چيزهايي اندازه گيري مي كنند؟-توليد ناخالص داخلي -درآمد سرانه . -13چه كشورهايي رشد اقتصادي سريعي داشته اند و توانسته اند جايگاه مهمي در اقتصاد جهاني به دست آوردند؟ ژاپن ، چين و برخي كشورهاي آسياي جنوب شرقي چون سنگاپور ، هنگ كنگ ، كره ي جنوبي و مالزي. 14-به چه دليل بعضي از كشورها رشد اقتصادي مطلوبي ندارند ؟ به دليل بحران هاي سياسي يا جنگ ، مانند سوريه و عراق . --15اميد به زندگي يا متوسط طول عمر در يك كشور يعني چه؟ يعني تعداد سال هايي كه انتظار مي رود كودكي كه در آن كشور به دنيا آمده است ، عمر كند و زنده بماند . -- 16ميزان طول عمر يا اميد به زندگي در يك جامعه نشان دهنده ي چيست؟ نشان دهنده ي وضعيت سلامت و بهداشت در آن جامعه است . -17براي پي بردن به وضع آموزش در كشورها چه معيارهايي را در نظر مي گيرند ؟ميزان با سوادي يا تعداد بزرگسالان با سواد – درصد ثبت نام كل كودكاني كه در سن تحصيل اند – ميانگين سال هاي تحصيل در يك كشور – ميزان با سوادي و تحصيل دختران – تعداد معلم به ازاي دانش آموز . -18منظور از ميانگين سال هاي تحصيل چيست؟متوسط تعداد سال هايي است كه دانش آموزان يك كشور در مدرسه حضور پيدا كرده و تحصيل كرده اند . 19علل و عوامل خارجي نا برابري در جهان كدامند؟ مستعمره كردن كشورها در گذشته – اشغال نظامي كشورها - دخالت و نفوذ در امور داخلي به شيوه هاي مختلف – جلوگيري از استقلال سياسي و اقتصادي آنها . -20علل و عوامل داخلی نابرابري در جهان چيست؟ جنگ ها و كشمكش هاي داخلي – فرهنگ و باورهاي غلط – بيسوادي و ناآگاهي مردم – غفلت از استعدادها و فرهنگ خود – نداشتن ايمان و پشتكار و اراده براي تغيير وضع - نبودن وحدت و مشاركت بين مردم . سوالات متن فصل پنجم - درس9 -1اوضاع سياسي ايران هنگام تأسيس حكومت صفوي چگونه بود؟ هنگام به قدرت رسيدن صفويان، كشور ما حكومت واحد وقدرتمندي نداشت و دچار تفرقه و تجزيه شده بود – حاكمان بخش هاي مختلف ايران با هم درگير جنگ بودند – امنيت و آرامش شهرها وروستاها از بين رفته بود . -2همزمان با حكومت صفويان كدام حكومت هاي همسايه در فكر گسترش قلمرو خود بودند ؟امپراتوري عثماني درغرب ایران – و ازبکان در شمال شرقی ایران . -3شيخ صفي كه بود ؟ شيخ صفي از صوفيان معروف زمان خود بودكه پيروان و و هواداران زيادي داشت و خانقاهش در اردبيل مورد توجه مردم و حاكمان محلي بود . -4مهم ترين طرفداران خانقاه شيخ صفي چه كساني بودند؟ قزلباش -5شاه اسماعيل صفوي چگونه حکومت صفوی را تشکیل داد ؟ اسماعيل صفوي به كمك نيروي نظامي قزلباش ها ، نخست شروان شاهان وآق قويونلوها را شكست داد و پس از تسلط يافتن بر تبريز ، خود را شاه ايران خواند . -6اقدامات شاه اسماعيل صفوي را بنويسيد؟ -1رسمي كردن مذهب شيعه -2ازميان برداشتن حاكمان مناطق مختلف -3شكست اُزبكها در خراسان -4مسلط شدن بر سراسر ايران . -7-چرا سلطان عثماني در زمان شاه اسماعيل به ايران حمله كرد ؟ چون از شكل گيري سلسله قدرتمند و شيعه مذهب صفويه ناخشنود بود . -8- علت شکست صفویان در جنگ چالدران چه بود. به علت اینکه سپاه عثمانی دارای توپ و تفنگ بود و لی صفویان از سلاح سرد استفاده می کردند -9-پس از شاه اسماعيل چه كسي به حكومت رسيد ؟اقدامات او چه بود. تهماسب . سروسامان دادن اوضاع داخلی – شکست ازبکان – ودفع حمله عثمانی . -10- علت انتخاب قزوین به عنوان پایتخت توسط شاه تهماسب چه بود. زيرا تبريز همواره در معرض هجوم سپاه عثماني بود . -11- اقدامات شاه عباس اول صفوی را بنویسید. شکست ازبکان وعثمانی ها – انتخاب اصفهان به عنوان پایتخت – تلاش برای عمران و آبادی کشور- بیرون راندن پرتغالی های از جنوب ایران 12 – چرا حکومت صفویان بعد از شاه عباس در سراشیبی سقوط قرار گرفت . -1سياست كُشتن و كور كردن شاهزادگان –عدم تربیت شاهزادگان برای کشورداری – اختلاف و درگیری بین مقام های اداری و لشکری -13حکومت صفویه چگونه از بین رفت ؟به دست گروهی از افغان های به رهبری محمودافغان که با حمله به اصفهان و تصرف آنجا توانستند حکومت صفوی را از بین ببرند. -14در رأس حكومت صفوي چه كساني قرار داشتند (به ترتيب)؟ شاه – وزير بزرگ (اعتماد الدوله) -فرماندهان نظامي . -15وزير بزرگ چه وظيفه اي داشت ؟ او مسئول امور اداري و مالي كشور بود اما در مقابل شاه قدرت و اختيار چنداني نداشت . -16شاه عباس اول براي تقويت حكومت مركزي چه كرد ؟ با کمک گرفتن از اروپاييان ، اين سپاه را به تفنگ و توپ مجهز كرد . و قدرت نیروی قزلباش را کم کرد و سپاه جدیدی را تشکیل داد. -23آثار و نتاي ج اقدام هاي اداري و نظامي شاه عباس اول را توضيح دهيد؟ واگذاري حكومت ولايت ها به افرادي غير از قزلباش ها - در كنار سپاه قزلباش ، سپاه جديدي از افرادي غير قزلباش تشكيل داد - مجهز شدن سپاه ايران به توپ و تفنگ به كمك اروپاييان . -24قرون جديد به چه دوراني گفته مي شود ؟ قرن هاي شانزدهم تا نوزدهم ميلادي را در تاريخ اروپا قرون جديد مي نامند . -25قرون جديد چه ويژگي هايي داشت ؟ در اين قرن ها ، اوضاع سياسي و مذهبي اروپا دگرگون شد و در نتيجه ي آن پيشرفت هايعلمي ، فرهنگي و اقتصادي چشمگيري به وجود آمد كه به اختراعات و اكتشافات مهمي انجاميد . -26پيش گامان استعمار در اروپا چه كشورهايي بودند ؟ پرتغال – اسپانيا – انگلستان – فرانسه . -27در آستانه ي تأسيس سلسله ي صفوي پرتغالي ها چه كردند؟ و چرا شاه اسماعيل نتوانست در مقابل آنها كاري از پيش ببرد؟ پرتغالي ها جزاير و سواحل جنوبي ايران را تصرف كرده و تجارت خليج فارس و درياي ع مان را در اختيار گرفته بودند . شاه اسماعيلصفوي به دليل نداشتن كشتي جنگي نتوانست در برابر پرتغالي ها كاري از پيش ببرد . -28شاه عباس اول چگونه توانست پرتغالي ها را از ايران بيرون براند؟ شاه عباس اول از رقابت انگليسي ها و پرتغالي ها استفاده كرد و به كمك كشتي هاي جنگي انگلستان ، پرتغالي ها را از سواحل و جزاير ايران بيرون راند . -29يكي از علل موثر در برقراري روابط بين صفويان و كشورهاي اروپايي چه بود؟ هجوم پياپي عثماني ها به ايران و اروپا بود . -30پادشاهان اروپايي براي كاستن فشار حملات عثماني ها به خاك اروپا چه كردند؟ درصدد آن بودند كه روابط خود را با ايرانتقويت كنند . علاوه بر اين ، در آن زمان اروپاييان شركت هاي بزرگ تجاري تأسيس كرده بودند و تمايل زيادي داشتند كه روابط تجاري خود را با ديگر كشورها گسترش دهد . -* مهم ترين طرفداران خانقاه شيخ صفي ايل هاي..........بودند كه به .................. شهرت داشتند . (ترك- قزلباش ) -* پس از جنگ چالدران ، ................. به اشغال عثماني ها درآمد . ( تبريز) -* شاه ................. حكومت صفوي را به اوج قدرت رساند . (شاه عباس اول) -* در رأس حكومت صفوي ................. قرار داشت . ( شاه) -* بعد از شاه در حكومت صفوي .................. قرار داشت كه به او .................... نيز مي گفتند . (وزير بزرگ-اعتماد الدوله ) -* تا زمان شاه عباس اول .......................... حاكم ولايت هاي مختلف ايران بودند . (سران ايل هاي قزلباش ) -* اروپاييان با توسعه ي صنعت .................. و .................... توانستند راه هاي دريايي و سرزمين هاي جديديرا كشف كنند . (كشتي سازي – دريانوردي ) سوالات متن فصل پنجــــــــم - درس10 -1چرا در دوران صفويه شرايط مناسبي براي رونق زندگي اجتماعي و اقتصادي پديد آمد؟ به دليل : -1وجود حكومت مركزينيرومند -2برقراري نظم و امنيت در سراسر كشور . -2بيشترين ساكنان ايران در دوره صفوي به ترتيب چه كساني بودند ؟ و به چه كارهايي اشتغال داشتند؟ روستاييان و كوچنشينان به ترتيب بيشترين ساكنان ايران را تشكيل مي دادند . همچون گذشته ، كوچ نشينان به دامداري و صنايع دستي و روستاييان بهكشاورزي و صنايع دستي اشتغال داشتند. -3به عقيده ي جهانگردان اروپايي وضع زندگي دهقانان ايراني در مقايسه با اروپايي چگونه بود ؟ به مراتب بهتر از وضع دهقانان در مناطق حاصلخيز اروپا بوده است . – 4بيشتر شهرنشينان در دوره صفوي چه كساني بودند ؟ شهرنشينان بيشتر مقام هاي حكومتي ، نظاميان ، كاركنان اداره ها ،روحانيون ، بازرگانان ، پيشه وران ، صنعتگران و كارگران بودند . -5كدام محصولات ايران در دوره صفوي به كشورهاي همسايه وبرخي كشورهاي اروپايي صادر مي شد؟ خشكبار ، پارچه هاي مخملي ، ابريشمي و حرير و نيز قالي هاي نفيس صارد مي شد . -6بافندگان ايراني در دوره صفوي چه چيزهايي توليد مي كردند ؟ انواع پارچه ، قالي و قاليچه . -7در دوره شاه عباس اول ، كارگاه هاي بافندگي در چه شهرهايي وجود داشت ؟ اصفهان ، كاشان ، يزد ، مشهد استرآباد ، گيلان . -8صنعتگران ايراني در چه صنايعي پيشرفت كرده بودند ؟ در صنايع كاشي ، چيني ، چرم ، جواهر ، رنگ ، صابون و جنگ افزارهايسنتي از قبيل شمشير و كمان . -9در عصر صفوي به چه دلايلي تجارت داخلي و خارجي پر رونق بود؟ (سه عامل تجارت) يكپارچه بودن سرزمين ايران – وجود نظم و امنيت در سراسر كشور – ايجاد راه ها و كاروانسراها . -10سه منبع عمده درآمد حكومت صفوي را ذكر كنيد؟ ماليات – عوارض – تجارت و صادرات بعضي از كالاها . -11در عصر صفوي معماران ومهندسان شهر سازايراني چه آثاري راساختند ؟ معماران و مهندسان شهرساز ايراني مسجدها ، كاخ ها، پل و كاروانسراهاي عظيم و با شكوهي ساختند و در تزيين آنها انواع هنرها را بكار بردند . -12صفويان براي رشد علم و گسترش آموزش چه اقداماتي انجام دادند ؟ پادشاهان ، مقام هاي كشوري و لشكري و ديگر بزرگان ، مدرسه ها و كتابخانه هاي عظيمي به ويژه در پايتخت هاي صفوي ساختند و اموال و املاك بسياري را وقف آنها كردند . تعداد زيادي از طالبانعلم و دانش در اين مراكز مشغول تحصيل بودند . در آن زمان به علوم و معارف ديني م انند تفسير ، فقه و حديث بسيار توجه مي شد. -13از جمله فيلسوفان نامدار و عالمان بزرگ روزگار صفوي چه كساني بودند ؟ ميرداماد و ملاصدرا از جمله فيلسوفان نامدار و شيخ بهايي و علامه محمد باقر مجلسي از عالمان بزرگ آن روزگار بودند . -14چرا در دوره صفوي شعر و ادب فارسي پر رونق نبود ؟ به سبب كم توجهي پادشاهان به شاعران . اما علم تاريخ مورد توجه قرارداشت . -15رشته هاي هنري دوره ي صفوي كدامند ؟ نقاشي ، خوشنويسي ، كتاب آرايي و خاتم كاري . -16در دوره ي صفوي مردم چه جشن هايي را گرامي مي داشتند ؟ علاوه بر نوروز و ديگر جشن هاي باستاني ، اعياد اسلامي مانند قربان ، فطر و غدير را نيز گرامي مي داشتند . -17در دوره صفوي آيين سوگواري امام حسين )ع( به چه شيوه هايي برگزار مي شد ؟ به شيوه ي روضه خواني ، نوحه سرايي ،مرثيه خواني ، سينه زني و تعزيه ب رگزار مي شد . -18برپايي جشن ها و آيين ها در دوره صفوي چه تأثيري داشت ؟ افزايش همدلي و هم بستگي مردم . سوالات در س11 و 12 1- در پی تسلط افغان ها براصفهان ایران گرفتار چه مشکلاتی گردید. گرفتار تجزیه و تفرقه و چون افغان ها برهمه ایران مسلط نشدند در گوشه و کنار ایران مدعیان داخلی برای رسیدن به حکومت به رقابت پرداختند و روسیه و عثمانی نیز به مرزهای ایران حمله کردند. 2- نادر چگونه در ایران به پادشاهی رسید. او که یکی از سرداران ایل افشار بود با پیوستن به یکی از شاهزادگان صفوی به نبرد باافغان ها پرداخت و بابیرون کردن آنها و دولت های عثمانی وروسیه از مرزها ی توانست خاندان صفوی را کنار زده و حکومت را به دست گیرد. 3- چرا نادر تصمیم به تاسیس نیروی دریایی درخلیج فارس نمود. زیر وی از موقعیت حساس خلیج فارس و اهمیت نیروی دریایی آگاه بود و برای دفاع از مرزهای دریایی کشور به آن نیاز داشت. 4- چرا نادر به دست فرماندهان خود به قتل رسید. زیرا به دلیل مشکلات روحی ایجاد شد ه برایش به اطرافیان خود بدبین شده و رفتارهای خشنونت آمیزو بی رحمانه نسبت به آنان داشت. 5- سلسله زندیه به دست چه کسی ایجاد شد و خود را چه نامید .پ کریم خان زند در شیراز و خود راوکیل الرعایا نامید 6- حکومت نادر با حکومت زندیه را مقایسه کنید. نادر در دوران پادشاهی 12 ساله خود مدام در حال نبرد با بیگانگان شورشهای داخلی بود ولی کریم خان زند کمتر به دنبال نبرد بود و تلاش می کرد صلح و آرامش عمومی را در کشور ایجاد کند و باملایمت مهربانی با مردم رفتار می کرد 7- چرا در زمان کریم خان زند اوضاع اجتماعی و اقتصادی ایران بهتر شد. به دلیل ثبات و آرامش نسبی ایجاد شده در کشور 8- در دوره زندیه چه بناهای مهمی درایران ساخته شد . مسجد – بازار – حمام وکیل و ارگ کریم خان 9- سلسله قاجاریه درایران چگونه ایجادشد. پس از مرگ کریم خان زند - آقامحمد خان قاجار تلاش خود را برای رسیدن به حکومت آغاز کرد باشکست لطفعلی خان زند توانست حکومت قاجاریه راایجادکند. 10- دلیل عمده تغییر اوضاع کشورهایی اروپایی در دوره صفویه تاقاجاریه چه بود. انقلاب صنعتی که از انگلستان شروع شد. 11- نتایج انقلاب صنعتی اروپا را بنویسید. نیروی ماشین و ابزارهای صنعتی جای انسان و ابزارهای دستی را گرفت - تولید افزایش یافت –اوضاع اقتصادی و قدرت نظامی و سیاسی کشورهای اروپایی افزایش یافت 12- انقلاب صنعتی اروپا توجه کشورهای اروپایی را به سوی چه مناطقی جلب کرد. مناطقی که بازار مصرف . و مواد اولیه ارزان قیمت داشته باشند 13- مهم ترین اهداف استعماری روسیه برای حمله به ایران چه بود. رسیدن روسیه به آب های گرم وآزاد خلیج فارس و اقیانوس هند 14- علت شروع جنگ دوم ایران و روسیه چه بودچه نتیجه ای به همراه داشت. ناخشنودی مردم از عهدنامه گلستان – فتوای علما برای آزاد کردن سرزمین های اشغالی در نتیجه این جنگ عهدنامه ترکمانچای بسته شد و مناطقی دیگر از ایران جداشد. 15- دو عهد نامه مهم بین ایران وروسیه در دوره قاجاریه را نام ببرید. گلستان که ایالت های گرجستان و داغستان و شهرهای باکو و گنجه جدا شدند. ترکمانچای که سرزمین های شمال رود ارس از ایران جدا شد و کشتی رانی ایران بر روی دریای مازندران از بین رفت. 16- اهداف مهم استعماری انگلستان در ایران چه بود. برقراری ارتباط با قاجاریه برای جلوگیری از حمله دیگر کشورها از راه ایران به هندوستان 17- مفاد عهد نامه های مفصل و پاریس را بنویسید . داخل کتاب 18- رابطه بین گزینه های زیر را پیدا کنید با خط به هم وصل کنید. رونق فعالیت های علمی و فرهنگی فتحعلی شاه قاجار لکشرکشی به هند ناصرالدین قاجار جدایی افغانستان از ایران کریم خان زند یکپارچگی سرزمین ایران نادرشاه افشار دخالت کشورهای اروپایی درایران محمدقاجار سوالات درس 12 جای خالی پاسخ مناسب بنویسید. 1-فرمانده سپا ایران در جنگ با روس ها در زمان فتحعلی شاه ............. بود. 2-دستور قتل امیر کبیر توسط ............................داده شد. 3-امتیاز احداث راه شوسه بین انزلی وقزوین در زمان قاجار به دولت..........داد شد. 4-یکی از اقدامات مهم امیر کبیر تاسیس........................بود. 5-یکی از گسترده ترین جنبش های اجتماعی در عصر قاجار اعتراض به واگذاری امتیاز های اقتصادی به بیگانگان...................بود. 6-در زمان ناصر الدین شاه عمده ترین محصولات کشاورزی.....................بود. 7-از پیش گامان تاسیس مدرسه هایی به سبک اروپایی در زمان قاجار........بود. 8-آیت الله میرزا حسن شیرازی مرجع تقلید شیعیان در سامرا امتیاز توتون و تنباکو را...................اعلام کرد. 9-در دوره ناصر الدین شاه یک انگلیسی به نام .....................امتیاز انحصاری توتون وتنباکو را به دست اورد. جملات صحیح و غلط را مشخص کنید؟ 1-یکی از اقدامات عباس میرزا برای پیشرفت ایران فرستادن افرادی به انگلستان برای فراگیری علوم وفنون جدید بود. 2-عباس میرزا دستور داد کتاب های را در موضوع تاریخ کشور های اروپایی به فارسی ترجمه کنند. 3-امیر کبیر دستور داد معلمانی از روسیه وانگلیس برای تدریس در مدرسه دارالفنون استخدام شوند. 4-یکی از نتایج اشنایی ایرانیان با تمدن اروپایی 1- شکست نظامی وسیاسی قاجاریه از روسیه وانگلستان چه نتایجی برای ایران داشت. باعث شد مناطق وسیعی از ایران جدا شود و در کنار این نتایج زیانبار ایران را متوجه پیشرفت های علمی و صنعتی کشورهای اروپایی کرد و باعث شد اندیشمندان وعلما به تلاش برای پیشرفت کشور بپردازند 2- چرا عباس میرزا به تلاش برای نوسازی و اصلاح امور کشور پرداخت. زیرادر جریان جنگ ایران و روسیه متوجه پیشرفت های علمی و صنعتی و نظامی آن کشور و دیگر ها کشور شد و از همه مهمتر برای دفاع باید صنایع نظامی خوبی داشته باشیم . 3- اقدامات عباس میرزا برا ی پیشرفت و اصلاح امور کشور را بنویسید. فرستان افرادی به انگلستان برای فراگیری علوم و فنون جدید- دستور داد کتابهایی رادر موضوع تاریخ آن کشورها به فارسی ترجمه کنند 4- اقدامات امیرکبیر را بنویسید. تلاش برای برقراری امنیت و آرامش – تاسیس مدرسه دارالفنون – توجه به استقلال کشور- مبارزه بامفاسد اداری و اقتصادی – قطع نفوذ دخالت روسیه و انگلیس در ایران 5- هدف امیر کبیر از اقدامات اصلاحی در ایران چه بود. تلاش برای برقراری امنیت و آرامش –– توجه به استقلال کشور- مبارزه بامفاسد اداری و اقتصادی – قطع نفوذ دخالت روسیه و انگلیس در ایران